Zorg voor ouderen met dementie en de openbare ruimte ~ Wandelen met Alzheimer

Winsum, Molenstraat Foto: wikipedia

Nu ouderen met dementie steeds langer thuis blijven wonen, zijn alle ogen gericht op de zorg aan huis en aanpassingen aan de woning. Toch loont het de moeite om ook eens te kijken naar de openbare ruimte. Valt er iets te beleven voor ze? Nodigt de buurt uit om een frisse neus te halen? En voelen ze zich buitenshuis veilig en comfortabel? Want kwetsbare ouderen die vaker de deur uit komen, blijven langer zelfstandig wonen. Aandacht voor zorg en gezondheid eindigt niet bij de voordeur.

In het dorpscafé in het Noord-Groningse Winsum zijn de Pieterpad-wandelaars te herkennen aan hun rugzakken en robuuste schoenen. Vanaf een tafeltje aan het raam kijken ze uit op De Boog, een stenen brug over het Winsumerdiep dat het dorp in tweeën deelt. Hun wandeling begon 11 kilometer eerder in het wadloopdorp Pieterburen en ze hebben nog zo’n 500 kilometer te gaan voor het eindpunt: de Sint Pietersberg bij Maastricht. Als ík met mijn moeder het café binnenstap, heeft ze een wandeling van nog geen kilometer achter de rug. Voor haar een prestatie van formaat; ze is de 80 ruim gepasseerd en laat ze zich het liefst halen en brengen met de auto.

Daar komt bij, mijn moeder heeft Alzheimer. Dat begon een jaar of vijf geleden vrij onschuldig. Met sleutels die regelmatig zoek waren. Of ze vroeg zich lopend naar de keuken af wat ze daar ook alweer van plan was. Dit stadium van vergeetachtigheid had nog wel zijn charme. Per slot, wie laat nooit ergens een sleutel of beurs liggen? Maar bij beginnende dementie kan het lastig zijn om de ernst van de situatie goed te taxeren. De typische verschijnselen gaan vaak gepaard met de gevolgen van andere kwalen die op oudere leeftijd veel voorkomen. Zo bleek bij mijn moeder dat haar medicatie voor suikerziekte niet goed was ingesteld. Haar conditie verbeterde zienderogen toen dit eenmaal op orde was. Maar haar dementie bleef, daar is nog steeds geen medicijn voor gevonden.

De medische doorbraak in het bestrijden van dementie laat nog op zich wachten. Desondanks is er in de afgelopen tien, twintig jaar veel verbeterd voor mensen met dementie. Er is flink geïnvesteerd in medisch onderzoek, hierdoor weten we veel meer over de oorzaken en het ziekteproces. En kan de diagnose dementie in een veel eerder stadium worden vastgesteld. Er is berekend dat ons de komende 30 jaar een verdubbeling van het aantal mensen met dementie te wachten staat. (zie:https://www.btsg.nl//dementie/prognose.html ) Maar de belangrijkste vorderingen zijn gemaakt op sociaal vlak. De begeleiding is verbeterd en de emancipatie van mensen met dementie is in gang gezet. Dementie is veel meer dan alleen een ziekte.

De diagnose
Mijn eerste kennismaking met dementie dateert van zo’n twintig jaar geleden. Dat was tijdens een openbare bijeenkomst voor mensen met dementie, verwanten, professionals en belangstellenden. In een grote zaal van de Leidse universiteit ging de psycholoog Bère Miesen op een podium in gesprek met mensen die niet lang daarvoor de diagnose dementie te horen hadden gekregen. Op een groot scherm liet hij gefilmde fragmenten zien van eerder opgenomen interviews. Zijn vragen gingen vooral over de diagnose, hoe ze die te horen hadden gekregen en wat dit voor hen betekende. Verwanten en professionals in de zaal konden hierop reageren en kregen de gelegenheid iets over hun eigen ervaringen te vertellen. De strekking was dat de diagnose op iedereen een enorme impact had gehad. In emotioneel opzicht, in het dagelijks leven en in het contact met hun dierbaren. Maar ook dat iedereen een eigen geschiedenis heeft en een eigen verhaal.

Ik had achterin de zaal plaats genomen. Op een gegeven moment stond naast mij een man op die zich voorstelde als verpleegkundige. Hij vertelde dat bij hem dementie in een vroeg stadium was geconstateerd. En dat hij onder de indruk was van de verhalen. Daar herkende hij veel van zichzelf in. Even later, tijdens het informele deel van de bijeenkomst, legde deze man me uit dat de diagnose behalve een shock, toch ook een opluchting voor hem was geweest. Op zijn werk liep hij vast, hij was in de ziektewet terecht gekomen en ook thuis liepen de spanningen op. Een flinke burn-out dacht iedereen. Hij zelf ook; geen haar op zijn hoofd had ooit stil gestaan bij dementie. Toch had de diagnose hem ook rust gebracht, hij hoefde zich niet langer schuldig over van alles te voelen. Sinds die bijeenkomst in Leiden associeer ik dementie niet meer alleen met oude mensen in verpleeghuizen die in bed, of hangend in een stoel wezenloos voor zich uit kijken. Dat is het laatste stadium. Ik was na die avond benieuwd naar verhalen over het proces dat hieraan vooraf gaat. In de jaren daarna bezocht ik een aantal keer een Alzheimer café, bijeenkomsten waar mensen met dementie, hun verwanten, mantelzorgers en professionals elkaar treffen en ervaringen uitwisselen. Een huiskamerversie van die gedenkwaardige avond in Leiden. Read more

image_pdfimage_print
Bookmark and Share

The History Of The Relationship Between The Vrije Universiteit And South Africa: Introduction

Soon complete online. SAVUSA POEM Proceedings. Rozenberg Publishers 2005 – ISBN 90 5170 587 5

Introduction
In 2005 the Vrije Universiteit Amsterdam (VU) celebrates its 125th anniversary. It is a celebration in style: a yearlong programme which contains both scholarly elements – every faculty for instance has been asked to organise an international conference in a particular month of the lustrum year around a specific and fitting theme – and festive elements, like for instance an alumni-day ending with a concert of the world famous Portuguese singer Christina Branco. The celebrations are accompanied by the publication of a number of commissioned books about various historical aspects of 125 years of Vrije Universiteit Amsterdam. One of them is a study of the relations between the Vrije Universiteit Amsterdam and South Africa. This relationship dates back to the very beginning of the VU in 1880 – the year in which the First Anglo-Boer War started! The University History Committee asked historian Prof. G.J. Schutte to write this book, entitled De VU en Zuid-Afrika, 1880-2005.[i] The book has been published in December 2005.

In the book Prof. Schutte tells in detail the history of the relationship between the VU and South Africa. This relationship started 125 years ago, in 1880, as a result of the rediscovery by the Dutch of their Afrikaner broedervolk, and a kindred feeling of stamverwantschap (kinship) with the young nation of the Dutch Afrikaners, that was cherished for many decades. The Dutch ardently supported the Boer Republic’s struggle against British imperialism during the Anglo-Boer War of 1899-1902, and also the resulting movement for cultural, social and political emancipation of the Afrikaner people. For the VU academics, this affinity contained an extra value, that of sharing a common religion with the Afrikaners, a common Calvinist tradition and conviction. From 1900 onwards, the VU played an important role as alma mater for generations of Afrikaners, especially for theologians of the Nederduitse Gereformeerde Kerk and the Gereformeerde Kerk. The academic knowledge that was acquired at the VU, was used to develop the South African universities (Stellenbosch and Potchefstroom, and many more) and Afrikaner society and culture.

In about 1960, a new period in VU history was set in motion. A gradual movement away from Kuyperian tradition and the closed group of ‘Calvinists’ could be observed. Critical remarks were made with regard to Kuyper’s Encyclopedia, his philosophy of science, his political and social principles and practice (‘pillarisation’). A new stance was taken on the role of the Christian in society, also in matters of colonialism, racism and the relationship between the First and the Third World. The general western urge for democratisation in those years triggered a change in the ideas on academic education, research and academic policy. The VU, though known for its classical and sometimes patriarchical education system, had since its founding been conscious of its being indebted to the emancipation of the kleine luyden (‘common people’) and considered social awareness as a principle. Read more

image_pdfimage_print
Bookmark and Share

Hannah Arendt’s Theory of Totalitarianism – Part One

Hannah Arendt

Hannah Arendt

Hannah Arendt wrote The Origins of Totalitarianism in 1949, by which time the world had been confronted with evidence of the Nazi apparatus of terror and destruction. The revelations of the atrocities were met with a high degree of incredulous probing despite a considerable body of evidence and a vast caché of recorded images. The individual capacity for comprehension was overwhelmed, and the nature and extent of these programmes added to the surreal nature of the revelations. In the case of the dedicated death camps of the so-called Aktion Reinhard, comparatively sparse documentation and very low survival rates obscured their significance in the immediate post-war years. The remaining death camps, Majdanek and Auschwitz, were both captured virtually intact. They were thus widely reported, whereas public knowledge of Auschwitz was already widespread in Germany and the Allied countries during the war.[i] In the case of Auschwitz, the evidence was lodged in still largely intact and meticulous archives. Nonetheless it had the effect of throwing into relief the machinery of destruction rather than its anonymous victims, for the extermination system had not only eliminated human biological life but had also systematically expunged cumulative life histories and any trace of prior existence whatsoever, ending with the destruction of almost all traces of the dedicated extermination camps themselves, just prior to the Soviet invasion.

Read more

image_pdfimage_print
Bookmark and Share

Hannah Arendt’s Theory of Totalitarianism – Part Two

Hannah Arendt

Hannah Arendt

Ideology and terror: The experiment in total domination
In chapter two of Hannah Arendt’s Response to the Crisis of her Time it was argued that Arendt’s typology of government rests on the twin criteria of organisational form and a corresponding ‘principle of action’. In the post-Origins essay On the Nature of Totalitarianism, Arendt argues that Western political thought has customarily distinguished between ‘lawful’ and ‘lawless’, or ‘constitutional’ and ‘tyrannical’ forms of government (Arendt 1954a: 340). Throughout Occidental history, lawless forms of government, such as tyranny, have been regarded as perverted by definition. Hence, if

… the essence of government is defined as lawfulness, and if it is understood that laws are the stabilizing forces in the public affairs of men (as indeed it always has been since Plato invoked Zeus, the god of the boundaries, in his Laws), then the problem of movement of the body politic and the actions of its citizens arises. (Arendt 1979: 466-7)

‘Lawfulness’ as a corollary of constitutional forms of government is a negative criterion inasmuch as it prescribes the limits to but cannot explain the motive force of human actions: ‘the greatness, but also the perplexity of laws in free societies is that they only tell what one should not, but never what one should do’ (ibid.: 467). Arendt, accordingly, lays great store by Montesquieu’s discovery of the ‘principle of action’ ruling the actions of both government and governed: ‘virtue’ in a republic, ‘honour’ in monarchy, and ‘fear’ in tyrannical forms of government (Arendt 1954a: 330; Arendt 1979: 467-8).

Read more

image_pdfimage_print
Bookmark and Share

Hannah Arendt – Zur Person – Full Interview (with English Subtitles)

Hannah Arendt in the Rozenberg Quarterly

Anthony Court – Hannah Arendt’s Theory of Totalitarianism. Part One: http://rozenbergquarterly.com/?p=3099
Anthony Court – Hannah Arendt’s Theory of Totalitarianism. Part Two:  http://rozenbergquarterly.com/?p=3115
Nima Emami – Hannah Arendt and The Green Movement: http://rozenbergquarterly.com/?p=563

image_pdfimage_print
Bookmark and Share

Zo zijn onze manieren ~ Visies op multiculturaliteit in Nederland ~ Inhoudsopgave

Geen multicultureel drama of naief multiculturalisme maar een realistisch optimistische kijk op multiculturaliteit in Nederland. Vanuit persoonlijke ervaringen of op basis van eigen onderzoek geven de auteurs van deze serie stof tot nadenken over wat ieders bijdrage kan zijn aan een samenleving waarin iedereen tot zijn recht kan en mag komen.
Deze serie artikelen roept ons op de moed te hebben om de Nederlandse samenleving te beschouwen als ‘onder voortdurende constructie’. De auteurs laten zien dat (voor-)oordelen en rigide uitgangsposities niet leiden tot het vaak bezongen ideaal van integratie, maar juist bijdragen tot een verdergaande polarisatie en onbegrip. Iedereen die gelooft in radicale zelfkritiek en respectvolle kritiek van andersdenkenden moet deze serie lezen. Rozenberg Publishers – 2007 – ISBN 978 90 5170 862 2

Inhoudsopgave
Francio Guadeloupe, Vincent de Rooij – Inleiding

Deel I – Het verleden: De wortels van het nu

Lammert de Jong – Tegen de autochtone klippen op
Gloria Wekker – Een Nederlands Fotoboek … Momenten in de multiculturele samenleving
Maria van Enckevort – When Coming Home is no longer a Home-Coming
Brada Kwasi Koorndijk – Multiculturaliteit in Nederland: gevangen in een web van definities
Vincent de Rooij – Multiculturaliteit en meertaligheid: Een kritische beschouwing van het Dutch-only vertoog
Thijl Sunier – What’s in a name?

Deel II – Het heden: Een kritische beoordeling

Feia Tol – De inburgeringscursus: Eenheid of verdeeldheid?
Lucia Lindner – Inburgeren in Ghanees transnationalisme
Yiufai Chow – Multiculturele schizophrenie: ‘Jij bent anders, jij bent Chinees’
Mattijs van de Port – De Islam bestaat niet
Francio Guadeloupe – De zon van multiculturaliteit: Accepteren van wie we zijn
Irene Stengs – Intercultureel intermezzo

Deel III – De toekomst: Bakens van hoop

Pien van Langen – Een smeltkroes in het verpleeghuis
Chantal Gill’ard – We zijn allemaal verschillend en dat blijft
Daan Beekers – Verwante vreemden: Jonge moslims in een ontkerkelijkte samenleving
Erna Kerkhof – Berichten uit Niksland
Jeroen de Kloet – Een pleidooi voor multiculturele vervuiling
Yolanda van Ede – Doggy hondjes
Peter Geschiere – Nawoord

Over de auteurs

image_pdfimage_print
Bookmark and Share

Zo zijn onze manieren ~ Inleiding

Inleiding
Dit boek wil op een kritische en onbevangen wijze kijken naar multiculturaliteit in Nederland. U leest het goed: multiculturaliteit, en niet multiculturalisme. Het –isme in multiculturalisme geeft aan dat het gaat om een ideologische stroming en dit boek wil niet de kritiekloze vertolker zijn van een specifiek politiek-maatschappelijk ideaal. De bijdragen in dit boek zijn bedoeld als kritische reflecties op de multiculturele staat waarin Nederland zich bevindt: die multiculturele conditie benoemen we hier met de term multiculturaliteit. Multiculturaliteit is geen politiek-maatschappelijk ideaal; het is een gegeven, een realiteit waarmee we ons moeten verhouden. En dat is precies wat de auteurs van dit boek doen: sommigen laten zien hoe moeilijk we het hebben met multiculturaliteit en wat de redenen daarvoor zijn; anderen zetten uiteen hoe mede-Nederlanders van verschillende afkomst door moeilijkheden heen elkaar leren kennen en waarderen en met elkaar tot nieuwe gedeelde praktijken komen; maar ook wordt duidelijk dat multiculturaliteit cultuurverschillen kan opleveren die niet of nauwelijks te overbruggen zijn en mogelijk kunnen leiden tot een nieuwe verzuiling van de samenleving. Dit boek geeft dus geen pasklaar antwoord op de problemen die onze multiculturele samenleving stelt; integendeel, de algemene strekking van de essays in dit boek is dat pasklare of eenduidige antwoorden op onze problemen niet bestaan. Het gemak waarmee vele politici spreken over integratie, Nederlandse identiteit, en eenduidige loyaliteit daaraan, is misleidend en gevaarlijk omdat het medeverantwoordelijk kan zijn voor processen die velen onder diezelfde politici willen stoppen: uitsluiting, xenofobie, politiek extremisme.

‘Zo zijn onze manieren…’ roept de vraag op over wiens manieren het in dit boek gaat. Natuurlijk klinkt in deze regel uit het bekende kinderliedje door dat dit ‘onze’ slaat op de mensen die het voor het zeggen hebben. In multicultureel Nederland zijn dat de witte Nederlanders die ieder die anders is dan zij simpelweg meedelen: dit is hoe wij het doen, als je mee wilt doen moet je doen zoals wij. Maar er is ook een meer subversieve lezing van het ‘onze’ mogelijk. Al die ‘andere’ Nederlanders kunnen immers ook zeggen: ‘zo zijn onze manieren…’.

Ook zij kunnen hun voorwaarden stellen aan de manier waarop wij met z’n allen, Nederlanders van allerhande komaf, met elkaar omgaan. Als iedereen gehoord wil worden en serieus genomen wil worden –en dat is toch waar het in een democratische, open samenleving om draait- moet dat ‘onze’ dus op alle Nederlanders slaan. Als dat zo is komt het integratiebetoog dat uitgaat van een denken waarin minderheden zich dienen te assimileren aan de dominante meerderheid, op losse schroeven te staan. Als we iedereen erbij willen houden zullen we ook naar iedereen moeten willen en kunnen luisteren, contact maken en conflicten aan durven gaan in een inter-culturele dialoog die kan, maar niet hoeft te leiden tot nieuwe manieren van denken en handelen. In plaats van veilig terug te vallen op starre gepolariseerde posities, roepen wij daarom alle Nederlanders op om de moed te hebben het contact en daarmee ook de discussie met anderen aan te gaan.

De auteurs van dit boek hebben de uitdaging opgepakt om buiten de tegenwoordig als veilig geldende grenzen van het assimilatiedenken te treden en hun mening te geven over multicultureel Nederland. Onder de auteurs bevinden zich wetenschappelijke onderzoekers, activisten, studenten, onafhankelijke intellectuelen, docenten, consultants, artiesten, en web chatters: een ratjetoe van mensen met verschillende politieke overtuigingen die niet onverschillig willen toezien hoe grote groepen in onze samenleving lijden door uitsluiting en discriminatie op basis van uiterlijke kenmerken, geslacht, seksuele geaardheid, religie, of klasse. ‘Wij’, de verzameling auteurs van dit boek vormen tezamen een kritische club, een collectief zonder ideologisch zwaartepunt of gedeelde dogma’s, een veelkleurige, multi-religieuze/multi-atheïstische verzameling van mensen die zeggen wat zij belangrijk achten, een nederige club ook die accepteert dat Nederlanderschap geen vaststaand gegeven is maar voor iedereen anders, voor elk van ons meervoudig en veranderlijk kan en mag zijn. Read more

image_pdfimage_print
Bookmark and Share
  • About

    Rozenberg Quarterly aims to be a platform for academics, scientists, journalists, authors and artists, in order to offer background information and scholarly reflections that contribute to mutual understanding and dialogue in a seemingly divided world. By offering this platform, the Quarterly wants to be part of the public debate because we believe mutual understanding and the acceptance of diversity are vital conditions for universal progress. Read more...
  • Support

    Rozenberg Quarterly does not receive subsidies or grants of any kind, which is why your financial support in maintaining, expanding and keeping the site running is always welcome. You may donate any amount you wish and all donations go toward maintaining and expanding this website.

    10 euro donation:

    20 euro donation:

    Or donate any amount you like:

    Or:
    ABN AMRO Bank
    Rozenberg Publishers
    IBAN NL65 ABNA 0566 4783 23
    BIC ABNANL2A
    reference: Rozenberg Quarterly

    If you have any questions or would like more information, please see our About page or contact us: info@rozenbergquarterly.com
  • Like us on Facebook

  • Follow us on Twitter


  • Ads by Google
  • Archives