Bruggen slaan voor het algemeen dorpsbelang ~ Belangenvereniging Den Dolder

No comments yet

DenDolder

Ills.: www.fornhese.com

Maart 2014. Om een vuist te kunnen maken tegen de massieve woningbouwplannen van de gemeente Zeist is in 2007 de belangenvereniging Den Dolder opgericht. ‘De gemeente wilde op basis van een aantal grootschalige ontwikkelingsprojecten in korte tijd achthonderd woningen in Den Dolder dumpen. Vijftig procent meer woningen, absurd voor zo’n klein dorp natuurlijk.’ De plannen zijn weliswaar realistischer geworden en de verhoudingen met de gemeente zijn genormaliseerd. Toch klinkt er nog altijd verontwaardiging door in zijn stem als Jan Scherphuis, voorzitter van de belangenvereniging, terugblikt op die periode. `Nee, eenvoudig is het niet geweest. Allerminst.`

Als aan het eind van het interview ter sprake komt hoeveel tijd er in zijn functie gaat zitten, pakt Scherphuis de agenda er toch even bij. Bladerend door de afgelopen weken, blijft zijn wijsvinger steeds even stilstaan bij een afspraak die te maken heeft met zijn voorzitterschap. Hij komt al gauw op twee, drie vergaderingen in de week. Dat valt hem nog mee, in periodes waarop hij avonden achtereen de deur uit is voor de belangenvereniging, telt hij met gemak het dubbele aantal. De dagelijkse mailwisselingen en alle telefoontjes tussendoor zijn dan nog niet meegerekend. ‘Het komt erop neer,’ sluit Jan Scherphuis af,  ‘dat je er zo’n beetje een halve dagtaak aan hebt als je het goed wilt doen.’

Verontwaardiging
Het initiatief voor de oprichting van een belangenvereniging in Den Dolder ontstond een jaar of zes geleden toen de gemeente Zeist het dorp overviel met nogal opmerkelijke uitbreidingsplannen. `Buitenproportioneel en absurd voor zo’n dorp,` noemt Jan Schephuis het voornemen van de gemeente Zeist om, zoals hij zegt: `hun toenmalige ambitieuze en inmiddels onrealistisch gebleken bouwopgave in deze groene uithoek van de Gemeente Zeist te realiseren.` Toen de plannen naar buiten kwamen, stonden de verhoudingen tussen Den Dolder en Zeist meteen op scherp. De verontwaardiging onder de dorpsbewoners was enorm. En de doorgaans nogal afstandelijke verhouding met Zeist sloeg om in woede. Scherphuis: `Historisch gezien heeft Den Dolder niet veel op met Zeist. En overval je ons dan met zulke onzalige plannen, ja, dan zijn de rapen natuurlijk gaar.`

Juridische status
Den Dolder kende een klankbordgroep waarin ruim 25 verenigingen en dorpsorganisaties kwesties van gemeenschappelijk belang met elkaar bespraken. Jan Scherphuis: ‘Omdat de gemeente behoefte had aan een gesprekspartner in het dorp, maakten ze van de gelegenheid gebruik om bij de klankbordgroep bepaalde thema’s ter sprake te brengen en voorstellen voor te leggen. Als klankbordgroep werd ons al snel duidelijk dat het zo niet werkte. En zo’n overleg van verenigingen met specifieke doelstellingen en eigen achterbannen, leent ook zeker zich niet als forum om namens het dorp de tanden in bouwplannen te zetten. Er moest dus een belangenvereniging met een juridische status komen.’

Eerste kennismaking
De oprichting van zo’n organisatie was aan Scherphuis wel toevertrouwd. `In een dorp als Den Dolder weet je wel bij wie je aan kunt kloppen voor zo’n initiatief. Die groep is niet zo groot, je hebt snel de mensen te pakken die over een breed netwerk in het dorp beschikken. Het ging ook vlot, de drive om er samen tegen aan te gaan was enorm.` Het protest werd breed gedragen en zette de Gemeenteraad ertoe aan om een leefbaarheidonderzoek te eisen. Daar hebben veel Dolderse burgers aan deelgenomen. Een van de conclusies uit dit onderzoek was dat er een nieuw dorpshuis moest komen. Scherphuis legt uit dat een eerdere faciliteit ter ziele is gegaan door eigenzinnig management, gebrek aan transparantie en gekissebis met de gemeente. En stelt vast dat het gewenste dorpshuis tot ergernis van velen nog steeds op zich laat wachten. Al kan hij er enig begrip voor opbrengen dat het in deze tijd van economische tegenwind niet meevalt om aan die wens te voldoen. De belangenvereniging denkt nu mee over tussenoplossingen. Scherphuis: `Ondanks de ruzie en onvrede heeft de gemeente toch het nodige opgestoken van onze eerste kennismaking. Gelukkig maar, je kunt je “opponenten” maar beter kennen, dan dat je in het duister tast met wie je te maken hebt. Dat geldt overigens voor beide partijen. Wij weten de weg in het gemeentehuis blindelings te vinden. En zij weten ons te vinden.`

Algemeen belang
Bij deze ene kwestie is het niet gebleven. Jan Scherphuis somt een aantal complexe dossiers op die veel aandacht vragen: `Daarvan speelt de spoorwegovergang in het dorpscentrum al heel lang. ProRail zou die overgang uit technische overwegingen het liefst volledig afsluiten. Maar dat is de doodssteek voor het dorp. Den Dolder ligt aan beide zijden van de spoorweg, sluit je de overweg af dan splijt je het dorp geografisch en sociaal in tweeën.’ ProRail, de Gemeentelijke politiek en de Dolderse burgers liggen al jarenlang met elkaar in de clinch over dit onderwerp. Er zijn talloze varianten voor de ondertunneling gelanceerd en weer afgeschoten. Scherphuis: `Wij hebben een jaar lang bijeenkomsten bij mij thuis georganiseerd. Samen met Ondernemend Den Dolder en de aanpalende buurtschappen Bosch en Duin en Huis ter Heide nodigden wij de politieke fracties van de Gemeenteraad uit om op ze in te praten. Het voorstel dat nu op tafel ligt is veel beter dan de botte bijl die een paar jaar geleden boven ons hoofd hing. Maar het blijft afwachten.`

Drieluik
Het plan dat er nu ligt heeft Scherphuis gemunt als ‘Het Drieluik’. Daarin komt de gemeente als eerste stap met de beloofde voetgangers- en fietstunnel aan de Westkant van het dorp. Hierdoor worden de scholen en sportfaciliteiten voor iedereen bereikbaar. Die doorgang komt de sociale cohesie in het dorp ten goede. De volgende stap is een extern veiligheidsonderzoek van TNO om de effecten van die nieuwe tunnel te meten. Pas als de uitkomsten hiervan bekend zijn, volgt als derde stap een besluit over de centrale spoorwegovergang. De afweging is dan of sluiting van de omstreden overweg voor gemotoriseerd verkeer zoveel veiliger is dan een bypass via de Provinciale weg om het dorp heen.

Maatschappelijk actief
Het is een uiterst taaie en ingewikkelde kwestie. Toch praat Scherphuis erover alsof het zijn dagelijkse werk is. ‘Je rolt er in,’ merkt hij relativerend op. Alhoewel er wel degelijk een bewuste keuze aan vooraf ging. Scherphuis: ‘Ik heb mijn hele leven hard gewerkt, ben voor mijn werk de hele wereld overgevlogen en heb altijd goed verdiend. Toen mijn pensionering aanstaande was, nam ik mij voor om maatschappelijk actief te worden. En mijn expertise voor dit dorp in te zetten.’ De voorzitter realiseert zich dat een doorsnee dorpsbewoner geen weet heeft van het werk achter de schermen dat hier bij komt kijken. Scherphuis: ‘Maar ik doe het met veel plezier en wij hebben een slagvaardig bestuur. De lijnen zijn kort dankzij mail en telefoon. Wij vergaderen alleen als we een overleg hebben met partners. Zoals het wijkteam, daar zitten met de gemeente, het welzijnswerk, de woningcorporatie en de politie aan tafel. Of vergaderingen met zusterorganisaties in de omringende dorpen.’

Historische vergadering
De balans opmakend is de voorzitter tevreden over de resultaten. ‘De voetgangers– en fietstunnel onder het spoor komt er, en de bekritiseerde bouwplannen zien er nu heel anders uit. De afstand met Zeist is ook minder groot,’ aldus Jan Scherphuis. De viering van het 100-jarig bestaan van Den Dolder vorig jaar, noemt hij een mijlpaal in de betrekkingen met de gemeente Zeist. Het initiatief voor dit feest kwam uit de schoot van de belangenvereniging en is samen met de Historische Vereniging opgezet. Als voorzitter van het  ‘Comité Den Dolder 2012’ zag Scherphuis van dichtbij hoe de gemeente, de burgemeester voorop, deze gelegenheid heeft aangegrepen om zich in Den Dolder eens van hun beste kant te laten zien. Scherphuis: ‘Niet alleen met een financiële bijdrage, maar ook door zelf actief deel te nemen aan de festiviteiten. Het voltallige College stak zich in de klederdracht van honderd jaar geleden en speelde de historische vergadering na waarin de oprichting van het dorp ooit werd bezegeld. Die geste heeft het dorp heel erg gewaardeerd, dat hebben ze goed aangevoeld.’

Samenhorigheid
Dit eeuwfeest deed de relatie tussen dorp en gemeentebestuur goed, maar was ook een opsteker voor de sociale samenhang in het dorp. Opmerkelijk, want het is een dorp dat door meer dan een spoorlijn verdeeld is. Zo staan aan de noordzijde van het spoor veel huizen die ooit gebouwd zijn voor de arbeiders van de enige fabriek in het dorp. En de zuidkant van het spoor kenmerkt zich door straten met de allure van een villawijk. Onnodig te vermelden dat ook de levensstijlen aan beide kanten van het spoor nogal uiteenlopen. Er is kortom het gezamenlijk dorpsgevoel is allerminst vanzelfsprekend. Jan Scherphuis: `We zijn er in geslaagd een jaarprogramma samen te stellen waarin jong en oud, rijk en arm, sportievelingen, muzikanten, directeuren en fabrieksarbeiders aan hun trekken zijn gekomen. Het hele dorp liep uit voor de opvoering van de historische oprichtingsvergadering van het dorp. Jongeren organiseerden een groot feest en professoren die hier wonen gaven een openbare les over hun vakgebied. Het jubileumjaar is goed geweest voor het samenhorigheidsgevoel en de identiteit van het dorp.’

Gouden tip:
Je moet elkaar kunnen vinden, juist bij tegengestelde opvattingen en confrontaties is het belangrijk om ook aandacht te besteden aan de relatie en de contacten die je met elkaar onderhoudt.

image_pdfimage_print
Bookmark and Share

Comments

Leave a Reply





What is 12 + 8 ?
Please leave these two fields as-is:
IMPORTANT! To be able to proceed, you need to solve the following simple math (so we know that you are a human) :-)


  • About

    Rozenberg Quarterly aims to be a platform for academics, scientists, journalists, authors and artists, in order to offer background information and scholarly reflections that contribute to mutual understanding and dialogue in a seemingly divided world. By offering this platform, the Quarterly wants to be part of the public debate because we believe mutual understanding and the acceptance of diversity are vital conditions for universal progress. Read more...
  • Support

    Rozenberg Quarterly does not receive subsidies or grants of any kind, which is why your financial support in maintaining, expanding and keeping the site running is always welcome. You may donate any amount you wish and all donations go toward maintaining and expanding this website.

    10 euro donation:

    20 euro donation:

    Or donate any amount you like:

    Or:
    ABN AMRO Bank
    Rozenberg Publishers
    IBAN NL65 ABNA 0566 4783 23
    BIC ABNANL2A
    reference: Rozenberg Quarterly

    If you have any questions or would like more information, please see our About page or contact us: info@rozenbergquarterly.com
  • Like us on Facebook

  • Follow us on Twitter

  • Recent Rozenberg Quarterly Articles

  • Rozenberg Quarterly Archives