Over de rol van ijdelheid in de wetenschap ~ Over Norbert Elias

Omslag & DTP BuroBouws

In 1946 ging ik als student de colleges bijwonen van Professor A.N.J. Den Hollander, toen net benoemd tot hoogleraar in de sociologie aan de Universiteit van Amsterdam. In een van zijn eerste colleges ried hij ons ter lezing de studie aan van een zekere Norbert Elias, getiteld Über den Prozess der Zivilisation. Hij zei erbij: ‘hij is een Duitser van joodse komaf, dus helaas, alle kans dat hij niet meer leeft’. Ik heb zijn raad opgevolgd en daar nooit spijt van gehad.

Als ik zijn studie nu opnieuw beschouw vind ik die weer, of nog steeds, een meesterwerk, handelend over een belangrijk onderwerp, met verve gepresenteerd en, dat vooral, gebaseerd op gedegen en zorgvuldig onderzoek. Geen uitspraak of die wordt onderbouwd door een verwijzing naar de literatuur; het notenapparaat omvat ruim 10 percent van de totale, zo’n 800 pagina’s tellende, tekst. En tenslotte, mij dunkt dat zijn conclusies grotendeels ook nu nog geldig zijn. [1] Ik ben trouwens niet de enige die dit meent. Zo werd ik geattendeerd op een boek uit 2011 waarvan de auteur dankbaar gebruik maakt van zijn inzichten, zoals neergelegd in Über den Prozess der Zivilisation.[2]

In 1933 was Elias verbonden aan de universiteit van Frankfurt als assistent van Karl Mannheim, een in die tijd terecht befaamde socioloog. In januari van dat jaar kwam Hitler in Duitsland aan de macht. Al in maart of april is Elias uit Duitsland vertrokken, toen dat voor joden nog gemakkelijk kon. Hij heeft twee jaar in Parijs gewoond, is daarna naar Londen getrokken. Daar ontving hij van een comité dat joodse vluchtelingen uit Duitsland bijstond jarenlang een schamele toelage.

In precies drie jaar, van zijn acht en dertigste tot zijn een en veertigste heeft hij daar toen zijn meesterwerk geschreven. Een herculische prestatie. Hij had weliswaar geen andere besognes maar aan de andere kant, hij miste daar de steun van een academische instelling. Hij bracht al zijn dagen in eenzaamheid werkend door in het British Museum, dezelfde plaats waar Karl Marx zoveel jaren eerder zijn meesterwerk schreef. In 1938 kwamen zijn ouders, die nog steeds in Duitsland woonden, hem in Londen bezoeken. Een wonder dat hun dat nog gelukt is. Norbert heeft ze gesmeekt om niet terug te gaan en bij hem in Londen te komen wonen. Maar zijn vader zei: ‘mij kunnen ze niks maken, ik heb nooit in mijn leven de wet overtreden, ik heb in Breslau als onbezoldigd adviseur voor de belastingdienst gewerkt, waarvoor ik zelfs een onderscheiding heb gekregen’. Ze zijn in volle onschuld teruggegaan naar hun vertrouwde huis in Breslau. Zijn vader is in 1940 een natuurlijke dood gestorven, zijn moeder is enkele jaren later opgepakt en vermoord. In 1939 kon Elias, nog net voor de oorlog, de twee dikke boekdelen waaruit zijn meesterwerk bestaat, slijten aan een Zwitserse uitgever.

Bovenstaande gegevens zijn voornamelijk ontleend aan zijn memoires, verschenen in: ‘De Geschiedenis van Norbert Elias’, aldaar pp. 93-165: ‘Notities bij mijn levensloop’. Dit boek bevat tevens het verslag van zeven uitvoerige gesprekken met hem over zijn leven: Heerma van Voss, A.J. en A. van Stolk, aldaar pp. 11-92. [3] Die gesprekken hebben plaatsgevonden in 1984, Elias was toen 87 jaar oud. Hij gaf te kennen dat hij nog altijd vond een belangrijke Boodschap voor de Wereld te hebben, waar de wereld helaas onvoldoende naar luisterde. ‘U hebt altijd een opmerkelijk groot zelfvertrouwen gehad’, zeggen zijn gesprekspartners.

Elias: ‘Ik weet niet of het opmerkelijk is, maar ik heb nooit betwijfeld of ik gelijk had.
Zij: ‘Het is toch opmerkelijk als iemand de zekerheid heeft dat wat hij zegt belangrijk is?’
Elias: ‘Ja, maar die zekerheid heb ik en had ik altijd, ook als die inging tegen de mensen die het voor het zeggen hadden. Daar ben ik wel een beetje trots op.’ Read more

Bookmark and Share

The Entire Archives Of Radical Philosophy Go Online: Read Essays By Michel Foucault, Alain Badiou, Judith Butler & More (1972-2018)

On a seemingly daily basis, we see attacks against the intellectual culture of the academic humanities, which, since the 1960s, have opened up spaces for leftists to develop critical theories of all kinds. Attacks from supposedly liberal professors and centrist op-ed columnists, from well-funded conservative think tanks and white supremacists on college campus tours. All rail against the evils of feminism, post-modernism, and something called “neo-Marxism” with outsized agitation.

For students and professors, the onslaughts are exhausting, and not only because they have very real, often dangerous, consequences, but because they all attack the same straw men (or “straw people”) and refuse to engage with academic thought on its own terms. Rarely, in the exasperating proliferation of cranky, cherry-picked anti-academia op-eds do we encounter people actually reading and grappling with the ideas of their supposed ideological nemeses.

Read more: http://www.openculture.com/the-entire-archives-of-radical-philosophy-go-online.html

Bookmark and Share

Is Greece On The Road To Recovery, Or Will It Remain Trapped By Debt? An Interview With Economist Costas Lapavitsas

Professor Costas Lapavitsas BSc Photo: SOAS University of London

In early 2010, Greece became technically bankrupt as it was shut out from borrowing in the international credit markets because of skyrocketing deficits and huge public debt levels. Since then, the country has been under bailout programs created by the European Union (EU), the European Central Bank (ECB) and the International Monetary Fund (IMF) in order to keep it inside the eurozone. However, the bailout programs have been accompanied by brutal austerity measures that have had a catastrophic effect on Greek economy and society. Yet the current pseudo-leftist Syriza government — which has been enforcing the EU neoliberal agenda since coming to power in 2015, with greater dedication than any other Greek government since the outbreak of the crisis — declares today’s economic situation a “success story.” However, not everyone is buying the official story.

Costas Lapavitsas is a Marxist economist at the University of London. Since the outbreak of the eurozone crisis in 2010, he argued consistently in favor of Greek default and exit from the eurozone as the key to a left-wing strategy to confront the crisis. He produced much analytical work and his arguments had considerable influence within the left, but also more widely across Greek society. For several years, his name became widely associated with these policies and had influence within Syriza, even though its leadership was completely opposed to this strategy. In January 2015 he accepted an invitation by Syriza to join its electoral ticket as an independent, and was elected to the Hellenic Parliament with a great majority in his electoral region of Imathia.

Lapavitsas served as a member of parliament for seven months and was one of the leading voices in the country in favor of a radical course of action that would bring a political rupture with the lenders. The Syriza leadership, and especially the circle of Alexis Tsipras, tried systematically to marginalize him, keeping him away from positions of authority. When the Syriza leadership surrendered to the lenders in August, 2015, Lapavitsas left the party, together with more than 30 others. They were the true left of Syriza and tried to create an alternative left-wing party called Popular Unity. Unfortunately, their efforts have not been successful, partly because of their own organizational weaknesses, and partly because a disillusionment with the left prevailed in Greek society after the surrender of Syriza.

Is Greece on the road to economic recovery? In this interview, Lapavitsas suggests it is simply ludicrous on the part of a former left party to speak of a neoliberal success story for a country mired in poverty and debt. Read more

Bookmark and Share

Storm en armoede in Nederland

De boom in de tuin kreunt en buigt onder de storm die over de stad raast.
De Volkskrant heeft twee pagina’s ingeruimd voor de langdurige armoede waar een steeds grotere groep Nederlanders de dag mee door moet zien te komen.
Het kabinet Rutte worstelt met de vraag of die Groningers een schadevergoeding moeten krijgen. En wanneer.
Volgens het Sociaal en Cultureel Planbureau lezen tieners steeds minder een boek.

Om te bepalen welke huishoudens arm zijn, hanteert het CBS de zogeheten lage-inkomensgrens. Die grens is afgeleid van het bijstandsniveau voor een alleenstaande in 1979, toen de bijstand uitgedrukt in koopkracht het hoogst was.
De grens wordt jaarlijks aangepast aan de inflatie. In 2016 was de lage-inkomensgrens 1030 euro voor een alleenstaande, 1370 euro voor een alleenstaande ouder met één kind en 1940 euro voor een koppel met twee kinderen.

De NS meldt dat er geen treinen rijden tussen Alphen aan de Rijn en Gouda vanwege een aanrijding met een trampoline.
Vooral de kleine, particuliere beleggers zijn schuldig aan het opdrijven van de prijzen op de Amsterdamse woningmarkt, aldus Business Insider.

Als je op Ikki’s eiland in de bijstand (onderstand) belandt, krijg je als alleenstaande $ 152,- (Euro 124.213) per twee weken.
Heb je recht op AOW (AOV) krijg je zomaar $ 593,- (Euro 484.596) per maand uitgekeerd.

Nu is er ook nog een deel van het centrum van Almere afgezet. En is een harde Brexit een strop voor bedrijven. Denkt KPGM.
Zit ik hier wat te broeden op de vraag waarom een inwoner van Nederland die door historisch toeval op Ikki’s eiland is geboren, geen recht op een volwaardig bestaan heeft. Ondanks al die rekensommen van CBS, Nibud en de overheid.
Gelukkig is de president van de V.S. kerngezond.

Voor meer over Ikki’s eiland ~ Bonaire: http://ikkiseiland.com/

Bookmark and Share

Auke van der Berg ~ Ikki’s eiland. De horzel van het koninkrijk. Het gesprek

Rozenberg Publishers
ISBN 90 978 3610 495 1
216 pagina’s – 2017
Euro 19,50
$ 20,00
Omslag & DTP: Ingrid Bouws

Inhoudsopgave

Interviews:
Boi Antoin – Wat van ons is, is niet goed
Ben Oleana – Je moet eerst naar jezelf kijken
Michiel Bijkerk – Advocatuur als sacrale kuunst
Claudette Martijn-Reed – Ik was niet van plan de politiek in te gaan
Johan Giskus – Nederlanders houden niet van dansers
Larry Gerharts – Alles draait om enen en nullen
Norwin Willem – De knuppel is vervangen door woorden
Rignald Saragoza – Ik ben zo geboren, dat heeft een voordeel
Abilio Martis – Door hard te werken hoopte ik dat we het beter zouden krijgen
Misoyla Winklaar – Als je de hoop verliest, is er niets meer
Valerio Balentien & Aixa Abrahams – Alles gaat langzaam beter
Sidney Josepha – Op den duur kom je toch in Rome
Rachit Alberto & Sigmar Marchena – Er gebeuren dingen die je stil laten staan bij je leven
Giovanni Frans – Mijn wensen hebben niets met gezondheidszorg te maken
Kevin Thodé – Ik luister goed en hoor wat de mensen zeggen
James Finies – Er zijn veel mensen om me heen en ergens is het verhaal wel gelukt
Max Suart – Er is geen baby die als crimineel geboren wordt

Plus een veertigtal stukkies.

Bestel: http://rozenbergps.com/ikkis-eiland

Geen zin in Paypalgedoe? Stuur een berichtje naar: info@rozenbergps.com

Bookmark and Share

Op de vleugels van de draak – Globaliseringslezing 2013

In de lente van 2009 kocht ik een Emirates Airlines-ticket voor een reis van twee maanden naar Dubai en Guangzhou – de Chinese havenstad in de Pareldelta, bij ons beter bekend als Kanton. De jaren daarvoor had ik veel tijd doorgebracht in Congo en drie boeken over het land geschreven. Ik was blij iets nieuws te gaan zien, maar ook enigszins beschroomd: Dubai kende ik al, maar het was mijn eerste reis naar China. Kon ik er op dit moment in mijn geschiedenis zomaar een nieuw gebied bijnemen, zou ik mezelf naar binnen kunnen wurmen zoals ik in Congo had gedaan en me zo klein maken dat ik kon kijken in plaats van bekeken te worden?

Viereneenhalf jaar later is er mijn nieuwe boek Op de vleugels van de draak, waarin ik beschrijf wat globalisering betekent in het leven van Afrikanen en Chinezen die heen en weer reizen tussen Afrika en China.

Ik hou altijd een lijst bij van de plaatsen die ik onderweg aandoe en de tijd die ik er doorbreng. Zelden is de rij zo lang geweest, zelden figureerden er zoveel namen op. Changsha, Jinhua, Bagua Cun, Wuhan, Yiwu – ik had een duizelingwekkende vaart en kwam een grote hoeveelheid mensen tegen, die net als ik onderweg waren en vaak evenveel reden tot schroom hadden als ik, al leken ze daar aanmerkelijk minder last van te hebben.

De Congolese commerçant Henri, die in Dubai een container vollaadde met schoonheidsproducten, had Engels geleerd uit een zakwoordenboekje tijdens de vlucht van Kinshasa naar Addis Abeba. Hij begreep aanvankelijk niet waarom mensen in Dubai ‘nee’ antwoordden op alles. ‘I no, I no’ – pas na een tijdje snapte hij dat ze ‘I know’ zeiden. De Chinese Shudi had na twaalf jaar Zuid-Afrika weliswaar een aarzelende Engelse woordenschat opgebouwd, maar toen ik na onze ontmoeting zei: ‘I hope to see you again one day’, stond hij hulpeloos tegenover me en vroeg: ‘One day? Which day: Monday, Tuesday?’

Ik kwam terecht in een wereld vol mythes en sterke verhalen. De Malinese commerçant Cheikhna vertelde me dat de Chinezen pas vis begonnen te eten nadat de Malinese president Modibo Keïta in de jaren zestig tijdens een reis naar zijn geliefde China een aantal vissen meenam voor Mao, die ze dankbaar uitzette in een vijver. Shanshan, een Chinese studente Afrika Studies, bekende me dat haar moeder bang was haar naar Afrika te laten vertrekken: ze dacht dat haar dochter daar zwart zou worden en haar kansen op de Chinese huwelijksmarkt zou verspelen.

Soms voelde ik me als de Chinese migrant die op een luwe avond in Guangzhou neerzeeg op zijn geruite koffer en verward om zich heen keek naar het voorbijrazende verkeer op de Huanshi Zhongstraat – net een stripfiguur die uit het hemelruim was gevallen en zich in een halo van sterretjes afvroeg waar hij in godsnaam terecht was gekomen.

Wat zocht ik, wat hield me al die jaren in beweging? Het is soms goed achteraf stil te staan en na te gaan hoe het allemaal begon. Read more

Bookmark and Share

  • About

    Rozenberg Quarterly aims to be a platform for academics, scientists, journalists, authors and artists, in order to offer background information and scholarly reflections that contribute to mutual understanding and dialogue in a seemingly divided world. By offering this platform, the Quarterly wants to be part of the public debate because we believe mutual understanding and the acceptance of diversity are vital conditions for universal progress. Read more...
  • Support

    Rozenberg Quarterly does not receive subsidies or grants of any kind, which is why your financial support in maintaining, expanding and keeping the site running is always welcome. You may donate any amount you wish and all donations go toward maintaining and expanding this website.

    10 euro donation:

    20 euro donation:

    Or donate any amount you like:

    Or:
    ABN AMRO Bank
    Rozenberg Publishers
    IBAN NL65 ABNA 0566 4783 23
    BIC ABNANL2A
    reference: Rozenberg Quarterly

    If you have any questions or would like more information, please see our About page or contact us: info@rozenbergquarterly.com
  • Like us on Facebook

  • Follow us on Twitter

  • Archives