Graham Greene And Mexico ~ A Hint Of An Explanation


GrahamGreene

Graham Greene 1904 – 1991

In a short letter to the press, in which he referred to Mexico, Graham Greene substantially expressed his view of the world.
“I must thank Mr. Richard West for his understanding notice of The Quiet American. No critic before, that I can remember, has thus pinpointed my abhorrence of the American liberal conscience whose results I have seen at work in Mexico, Vietnam, Haiti and Chile.”
(Yours, etc., Letters to the Press. 1979)

Mexico is a peripheral country with a difficult history, and undeniably the very long border that it shares with the most powerful nation on earth has largely determined its fate.
After his trip to Mexico in 1938, Greene had very hard words to say about the latter country, but then he spoke with equal harshness about the “hell” he had left behind in his English birthplace, Berkhamsted. He “loathed” Mexico…” but there were times when it seemed as if there were worse places. Mexico “was idolatry and oppression, starvation and casual violence, but you lived under the shadow of religion – of God or the Devil.”
However, the United States was worse:
“It wasn’t evil, it wasn’t anything at all, it was just the drugstore and the Coca Cola, the hamburger, the sinless empty graceless chromium world.”
(Lawless Roads)

He also expressed abhorrence for what he saw on the German ship that took him back to Europe:
“Spanish violence, German Stupidity, Anglo-Saxon absurdity…the whole world is exhibited in a kind of crazy montage.”
(Ibidem)

As war approached, he wrote: “Violence came nearer – Mexico is a state of mind.” In “the grit of the London afternoon”, he said, “I wondered why I had disliked Mexico so much.” Indeed, upon asking himself why Mexico had seemed so bad and London so good, he responded: “I couldn’t remember”.
And we ourselves can repeat the same unanswered question. Why such virulent hatred of Mexico? We know that his money was devalued there, that he caught dysentery there, that the fallout from the libel suit that he had lost awaited him upon his return to England, and that he lost his reading glasses, among other things that could so exasperate a man that he would express his discontent in his writing, but I recall that it was one of Greene’s friends, dear Judith Adamson, who described one of his experiences in Mexico as unfair. Why?

GreeneAgentThe answer might lie in the fact that he never mentioned all the purposes of his trip.
In The Confidential Agent, one of the three books that Greene wrote after returning to England, working on it at the same time as The Power and the Glory, he makes no mention whatsoever of Mexico, but it is hard to believe that the said work had nothing to do with such an important experience as his trip there.
D, the main character in The Confidential Agent, goes to England in pursuit of an important coal contract that will enable the government he represents to fight the fascist rebels in the Spanish Civil War, though Greene never explicitly states that the country in question is Spain. The said confidential agent knows that his bosses don’t trust him and have good reason not to do so, just as he has good reason to mistrust them.
We, who know Greene only to the extent that he wanted us to know him, are aware that writers recount their own lives as if they were those of other people, and describe the lives of others as if they were their own. Might he not, then, have transferred to a character called D, in a completely different setting, his own real experiences as a confidential agent in Mexico?
Besides wishing to witness the religious persecution in Mexico first-hand, his mission might also have been to report on developments in the aforesaid country and regarding its resources -above all its petroleum- in view of the imminent outbreak of the Second World War. Read more

Bookmark and Share

David Van Reybrouck ~ Zink (2016) met Mohamed El Bachiri en Een jihad van liefde (2017)


David van Reybrouck
Tekening: Joseph Sassoon Semah

David Van Reybrouck tekent in ‘Zink’ het verhaal op van Joseph Rixen, zoon van Maria Rixen, dienstmeisje bij een fabriekseigenaar in Düsseldorf. Nadat ze van hem zwanger was geraakt en verstoten, kwam ze in het najaar 1902 terecht in Neutral Moresnet, “waar meer meisjes naar toe trokken en waar men je met rust liet”. Haar zoon groeit op in een pleeggezin, waar zijn naam van Joseph in Emil Pauly veranderd. Hij wordt speelbal van de ontwrichtende (oorlogs)geschiedenis van dit ministaatje, dat van 1816 tot 1919 het buurland was van Nederland, België en Duitsland. Gedurende een ruime eeuw bezat het een eigen vlag, een eigen bestuur, een eigen rijkswacht en een eigen nationaal volkslied in het Esperando. Ooit
moest het de eerste staat worden waar de officiële taal Esperanto was. Men vond er o.a. zink.

De jonge Emil, verwekt in Pruisen, geboren in neutraal gebied, woont sinds 1915, zonder te verhuizen, voor de volgende drie jaar in het westelijk deel van het Duitse keizerrijk. Na de wapenstilstand in 2018 wordt Brussel zijn hoofdstad; hij is pas vijftien en al aan zijn derde nationaliteit toe. Na zijn dienstplicht in het Belgische leger, trouwt Emil met Jeanne Lafèbre,
afkomstig uit Tilburg. Tussen 1934 en 1950 worden elf kinderen geboren, negen zonen en twee dochters. Ze wonen in Kelmis, waar hij bakker is.

In mei 1940 valt Hitler België binnen en annexeert het voormalige Neutraal Moresnet. Inwoners krijgen de Duitse nationaliteit en moeten onder de Wehrmacht gaan dienen. Het nazi bestuur wil Jeanne eren met het ‘Ehrenkreuz der Deutsche Mutter’, hetgeen ze weigert.

“Wat heeft zij als Nederlandse die naar België is verhuisd te maken met een Führer die beweert dat het gezin ‘het slagveld van de moeder’ is?” Als het zevende kind is geboren, eist de overheid dat hij als Duits staatsburger de voornaam en het peterschap van Hermann Wilhelm Göring krijgt. Voor de administratie wordt deze zoon Leo gedoopt, voor de kerk naar de Belgische vorst Leopold, de ouders wilden niet al te provocerend zijn. In 1943, na de nederlaag bij Stalingrad, wordt Emil Rixen ingelijfd bij de Wehrmacht; later deserteert hij. Na de bevrijding keert hij terug bij zijn gezin, maar wordt gearresteerd door
een ondergrondse verzetsorganisatie. Niet als Belg, verdacht van collaboratie, maar als Duitser in dienst van de Wehrmacht. Read more

Bookmark and Share

Susan Neiman ~ Verzet en rede in tijden van nepnieuws


Ills. Joseph Sassoon Semah

De Europese Commissie presenteerde op 25 april 2018 haar voorstel over het bestrijden van nepnieuws en desinformatie. Een gedragscode voor online-platforms als Facebook, Twitter en Google moet worden ontwikkeld en een Europees netwerk van ‘fact checkers’ moet nepnieuws en valse informatie tegengaan. Speciale lesprogramma’s voor scholieren over het herkennen van nepnieuws staan eveneens op het verlanglijstje van de EC.

Ook Susan Neiman stelt de vraag wat we kunnen doen in tijden van ‘post-truth politics’ in haar in 2017 verschenen boek ‘Verzet en rede in tijden van nepnieuws’, maar dan vanuit een meer filosofische en morele invalshoek. Ze concentreert zich hierbij onder andere op de situatie in de Verenigde Staten en hoe nepnieuws en desinformatie Trump aan de macht hielp en aan de macht houdt.

De machtsgreep van Trump komt niet uit de lucht vallen. Sinds Trump president is gebruikt hij het woord ‘nepnieuws’ voor alles wat hem niet uitkomt, met het doel wantrouwen te kweken. Hij ondermijnt zo “de gedeelde werkelijkheid die een voorwaarde is voor iedere vorm van gemeenschappelijkheid”. Ook worden leugens gedeeld onder het mom van ‘alternatieve feiten’.

Decennia postmodernistische theorie, “met als uitgangspunt de overtuiging van Foucault dat waarheid en macht inwisselbaar zijn” hebben de intellectuele achtergrond gevormd van de post-truth samenleving en het idee ondermijnd dat er universele waarden bestaan waarvoor we ons actief zouden moeten inzetten.

Postmodernisme maakt bijna overal de dienst uit: in de kunst, media, en in een groot deel van de geschiedschrijving. Je hoeft slechts een nieuw dominant verhaal te creëren om de huidige politieke orde te ondermijnen.
De enorme hoeveelheid onjuiste informatie op internet maakt het verschil tussen leugen en waarheid moeilijk te onderscheiden. Nepnieuws is de schaamteloze minachting voor de werkelijkheid. Trump heeft geen last van respect voor de schone schijn, en speelt schaamteloos als kind van deze tijd met de waarheid al naar gelang het hem uitkomt. Een president die zich boven de grondwet stelt.

In het boek stelt Susan Neiman, voortbouwend op de ideeën van Foucault en Kant, dat waarheid en rechtvaardigheid geen ‘kwestie van perspectief’ zijn, zoals vaak wordt beweerd, maar universele waarden om voor te strijden.
“Maar de ervaring vaak voorgelogen te zijn, is niet genoeg om niet meer op het concept waarheid te vertrouwen. Om zover te komen heb je theoretische ondersteuning nodig, geconstrueerd uit een samenraapsel van postmoderne filosofie, evolutionaire psychologie en neoliberale economie. Ook al kunnen die in politieke zin tegenover elkaar staan, ze veronderstellen allemaal een metafysica van achterdocht: achter iedere aanspraak op waarheid gaat een verborgen aanspraak op macht schuil, ieder ideaal verhult een vorm van eigenbelang.” De oorlog in Irak is hiervan een goed voorbeeld.

De wereld van na 1989 is gevormd door een grote hoeveelheid filosofische vooronderstellingen, aldus Neiman. Het neoliberalisme suggereert dat er geen andere waarden bestaan dan marktwaarden, hetgeen bekrachtigt wordt door de evolutiebiologie met de onbewijsbare wetenschappelijke theorieën: wij zijn biologisch geprogrammeerd om zoveel mogelijk exemplaren van onszelf voort te brengen. Deze beide ideologieën gaan ervan uit dat aanspraken op waarheid aanspraken op macht zijn. Ze zijn zo binnen gedrongen in de publieke opinie, dat we ze niet meer als zodanig herkennen.
Trump is met zijn aanspraken op waarheid – zijn aanspraken op macht, zijn waarden zijn allemaal materiële waarden, en hij wil zoveel mogelijk kopieën van zichzelf produceren – een goed voorbeeld.

Gelijke rechten voor iedereen, ongeacht ras, geslacht of seksuele geaardheid, waren nog niet zo lang geleden verre van vanzelfsprekend. Die waarden worden momenteel ernstig bedreigd. Het is gevaarlijk de zaken op hun beloop te laten en onszelf te definiëren als slachtoffer van een onafwendbare gang van zaken.
Susan Neiman ziet goede redenen om het werk van Kant, wiens ideeën vooruitliepen op belangrijke aspecten van de internationale wetgeving en van de sociaaldemocratie, te zien als geboorteplaats van de progressieve politiek.
De werkelijkheid wordt beoordeeld naar de mate waarin ze idealen realiseert en idealen worden niet afgemeten aan de mate waarin ze zijn aangepast aan de werkelijkheid.
Het belangrijkst is het idee van idealen, “want zonder idealen kan iedere eis tot verandering van de hand worden gewezen als een utopische fantasie”.
Ideeën kunnen de wereld veranderen.

De Amerikaanse filosoof Susan Neiman is directeur van het Einstein Forum in Potsdam. Zie: http://www.susan-neiman.de/
Verzet en rede in tijden van nepnieuws – Lemniscaat 2017 – ISBN 9789047709992

Bookmark and Share

Peter Sloterdijk ~ Wat gebeurde er in de 20e eeuw?


Peter Sloterdijk – Tekening Joseph Sassoon Semah

In zijn nieuwe essaybundel ‘Wat gebeurde er in de 20e eeuw?’ beperkt Peter Sloterdijk zich niet tot de vorige eeuw, een eeuw vol destructie, maar hij biedt ook nieuwe perspectieven op globalisering, ecologie, economie en geschiedenis. De mens wil steeds meer en meer en steeds verder en verder, maar tegelijkertijd heeft de mens ook behoefte aan een sociale gemeenschap, aan geborgenheid, aan ergens bij horen, hetgeen hij illustreert aan de hand van het episch dichtwerk ‘Odyssee’ van Homerus.

In het eerste essay ‘Het antropoceen – een proces-toestand in de marge van de aardgeschiedenis’ beoordeelt Sloterdijk de verantwoordelijkheid van de ‘aardeburgers’ voor de natuur: “Als producent van enorme indirecte emissies komt de ‘mensheid’ van het industriële tijdperk, ongeacht haar gewichtloosheid als biomassa, mogelijk inderdaad een geologisch relevante rol toe – namelijk in haar hoedanigheid van uitbuiter van enorme wagenparken en vloten vliegtuigen en schepen die worden aangedreven door verbrandingsmotoren, maar ook met het oog op hun warmtehuishouding in aardse contreien waar strenge winters aanleiding geven tot pyrotechnisch en architectonisch compenserende maatregelen. Het proces over het ‘antropoceen’ kan tot de openbare rechtszitting worden toegelaten.”

De actuele inmenging van de mens in de ontwikkelingsgeschiedenis van de natuur heeft geleid tot verontrustende vervuiling van de aarde, zoals de enorme plastic soep in de Noord-Atlantische en de Stille Oceaan en de toenemende verzuring van de oceanen, maar ook tot doldraaiende, ‘zelfversterkende cirkelprocessen’, die onderling met elkaar zijn verbonden.
Sloterdijk benoemt er zes: de beeldende kunsten, het kredietwezen, de machinebouw, het staatswezen, het wetenschappelijk onderzoek, en het rechtswezen, waar analoge processen plaatsvinden. Read more

Bookmark and Share

Pioneering Women War Correspondents



“Pioneering Women War Correspondents” profiles six trailblazing women journalists, including Peggy Hull, Martha Gellhorn, Marguerite Higgins and Dickey Chapelle, who reported from the front lines. Author Penny Colman narrates. Produced by Milena Jovanovitch

Bookmark and Share

Martha Gellhorn ~ A Furious Footnote In History


Bas

Bas Senstius 1957 – 2015

In a man’s world she was one of the few women. Whereas her fellow journalists reported the war as if keeping score, she concentrated on the reality behind the statistics. She reported the Spanish Civil War, the Second World War, Vietnam and Panama. What is it that drives her to these hotbeds ? An interview (conducted in 1991) with an angry old lady.

In 1983, and far into her seventies, Martha Gellhorn can contain her anger no longer. This time the destinations are Nicaragua and El Salvador. She still shudder at the memory.
‘In Central-America was the first time I’ve ever felt real fear. You couldn’t see or hear the danger approaching. Suddenly it was there.’ Back at home England’s Granta publishes a report of hers on an instance of torture. Described in minute detail from the victim’s own account, smuggled out to her under the greatest secrecy – via the Red Cross – by a representative of a human rights organization in San Salvador.
‘There are murders committed every day in El Salvador and it’s costing the American taxpayer enormous sums of money, for no reason. We support these murderers. This has to be stopped.’

Her war coverage, collected in the book The Face of War, and her own choice of her peacetime writings The View from the Ground, are the distillations of sixty years of anger and indignation at the state of affairs in the world in general and in her native United States in particular.
‘The reason I’ve been able to travel all over the world and talk to anybody I want, is that I appear to be harmless, unimportant. I don’t make notes, it’s just like talking to a stranger in the street. If you have a photographer with you or take notes, people notice straight away. They become aware of the situation and tense up, they become cautious, less natural. And, in any case, I wasn’t important enough to have a photographer along.’

In the television film Hemingway Martha Gellhorn is presented as a fanatical, blonde and ambitious journalist. Fanatical she has never been, blonde she has and if it’s ambitious to want to be heard, than she is ambitious. Before she met Hemingway, on holiday in Florida, she had already written a book about unemployment in America in the thirties, entitled The Trouble I’ve Seen. Later she published short stories, ten novels and account of the travels: Travels with Myself and Another.

She married Hemingway in 1940, but the marriage wasn’t to survive the Second World War.
‘I was married to that terrible man for four of five years and am punished daily for that. I don’t want to see his name in your article’, she decrees with a determined look in her eyes. At eighty-one Gellhorn still shows traces of being the beauty to whom Hemingway dedicated For Whom the Bell Tolls.

In the Spring of last year (1990) Bill Buford, Editor-in-Chief of Granta receives a telephone call from Martha Gellhorn. This time it’s Panama. Her report is rife with distrust of the official American version of events. Distrust also of the American and Panamanian authorities. Five thousand words, one for each of the estimated number of dead. The number of injured is unknown. ‘They remain unseen. The Panamanian authorities have admitted that in one night fifteen thousand families were made homeless.’ Read more

Bookmark and Share
image_pdfimage_print

  • About

    Rozenberg Quarterly aims to be a platform for academics, scientists, journalists, authors and artists, in order to offer background information and scholarly reflections that contribute to mutual understanding and dialogue in a seemingly divided world. By offering this platform, the Quarterly wants to be part of the public debate because we believe mutual understanding and the acceptance of diversity are vital conditions for universal progress. Read more...
  • Support

    Rozenberg Quarterly does not receive subsidies or grants of any kind, which is why your financial support in maintaining, expanding and keeping the site running is always welcome. You may donate any amount you wish and all donations go toward maintaining and expanding this website.

    10 euro donation:

    20 euro donation:

    Or donate any amount you like:

    Or:
    ABN AMRO Bank
    Rozenberg Publishers
    IBAN NL65 ABNA 0566 4783 23
    BIC ABNANL2A
    reference: Rozenberg Quarterly

    If you have any questions or would like more information, please see our About page or contact us: info@rozenbergquarterly.com
  • Like us on Facebook

  • Follow us on Twitter

  • Archives